Referent: Moderator: dr hab. Grzegorz Nancka Termin: 13 maja 2026 r. godz. 17:00-18:30 Link do spotkania: https://meet.jit.si/prawno-spoleczne-spot Abstrakt: Przedmiotem analizy jest jeden z najbardziej dynamicznych i kontrowersyjnych problemów współczesnego prawa rodzinnego oraz prawa prywatnego międzynarodowego – problem uznawania rodzicielstwa w przypadkach surogacji transgranicznej. Zjawisko to, napędzane rozwojem technologii medycznie wspomaganej prokreacji oraz globalizacją usług medycznych (tzw. reproductive tourism), prowadzi do bezprecedensowej fragmentaryzacji statusu prawnego dziecka. Rozdzielenie funkcji genetycznej, biologicznej i społecznej rodzicielstwa generuje głębokie konflikty normatywne na styku różnych jurysdykcji. ...

Referent: mgr Tomasz Wiącek (Uniwersytet Łódzki) Moderator: prof. dr hab. Renata Świrgoń-Skok (Uniwersytet Rzeszowski) Termin: 29 kwietnia 2026 r. godz. 17:00-18:30 Link do spotkania: https://meet.jit.si/prawno-spoleczne-spot Abstrakt: Przedmiotem badań jest znaczenie prawne zdecentralizowanych organizacji autonomicznych (DAO) jako nowego typu cyfrowych bytów funkcjonujących w oparciu o technologię blockchain. Celem pracy jest ustalenie, czy oraz w jakim zakresie DAO mogą podlegać regulacji prawnej, a także identyfikacja mechanizmów pozwalających na przypisanie odpowiedzialności za ich działanie. W rozprawie przyjęto hipotezę alegalności DAO, zgodnie z którą w ich modelowej, w pełni zdecentralizowanej postaci nie poddają się one skutecznej regulacji przez prawo stanowione. W pracy zastosowano zróżnicowane metody badawcze, obejmujące analizę literatury naukowej, systematyczny przegląd piśmiennictwa, analizę empiryczną wybranych DAO funkcjonujących w praktyce obrotu oraz analizę formalno-dogmatyczną i komparatystykę. Pozwoliło to na zestawienie ujęcia teoretycznego z rzeczywistym funkcjonowaniem DAO. Wyniki badań wskazują, że hipoteza alegalności znajduje potwierdzenie jedynie w odniesieniu do idealnego modelu DAO. W praktyce wiele organizacji deklarujących decentralizację wykazuje elementy faktycznej kontroli, co umożliwia identyfikację podmiotów odpowiedzialnych. W konsekwencji zasadne jest różnicowanie podejścia regulacyjnego – od uznania braku potrzeby regulacji w przypadku w pełni zdecentralizowanych struktur, po przypisanie odpowiedzialności podmiotom sprawującym kontrolę w przypadku struktur hybrydowych. Wyniki pracy wskazują na potrzebę elastycznego podejścia legislacyjnego, uwzględniającego specyfikę technologii blockchain i zróżnicowanie form organizacyjnych DAO.

Referent: mgr Paulina Kantypowicz (Uniwersytet SWPS) Moderator: dr hab. Jakub J. Szczerbowski, prof. UŁ (Uniwersytet Łódzki) Termin: 15 kwietnia 2026 r., godz. 17:00-18:30 Link do spotkania: https://meet.jit.si/prawno-spoleczne-spot Abstrakt: Wystąpienie poświęcone zostanie problemowi normatywnego ujęcia zasady celowości wydatkowania środków publicznych w systemie finansowania zadań oświatowych, ze szczególnym uwzględnieniem dotacji oświatowych przekazywanych podmiotom niepublicznym. Punktem wyjścia rozważań jest założenie, że dominujący w praktyce model wykładni zasady celowości przyjmuje postać ujęcia formalistycznego, które nie zawsze pozostaje adekwatne wobec funkcjonalnego charakteru działalności edukacyjnej oraz specyfiki finansowania zadań oświatowych. W konsekwencji prowadzi to do napięć pomiędzy mechanizmami kontroli wydatkowania środków publicznych a racjonalnością ekonomiczną funkcjonowania placówek oświatowych. Wystąpienie stanowi jednocześnie prezentację problematyki badawczej przygotowywanej rozprawy doktorskiej, której zasadniczym celem jest zaproponowanie funkcjonalno-systemowej reinterpretacji zasady celowości w prawie finansów publicznych, uwzględniającej specyfikę finansowania oświaty oraz zakres autonomii podmiotów prowadzących jednostki systemu oświaty.

Referent: mgr Oliwia Pięta Moderator: dr hab. Jakub J. Szczerbowski, prof. UŁ (Uniwersytet Łódzki) Termin: 18 marca 2026 r. godz. 17:00-18:30 Link do spotkania: https://meet.jit.si/prawno-spoleczne-spot Abstrakt: Odpowiedzialność państwa za szkody medyczne w dobie cyfryzacji Przedmiotem analizy jest cywilnoprawna odpowiedzialność państwa za szkody medyczne w obliczu cyfryzacji ochrony zdrowia. Rozwój telemedycyny, algorytmów i sztucznej inteligencji sprawia, że źródłem szkód coraz częściej staje się infrastruktura technologiczna, a nie tylko błąd lekarza. Kluczowe zagadnienia: ...

Referent: mgr Filip Burdon Moderator: prof. Sławomir Kursa Termin: 4 marca 2026 r. godz. 17:00-18:30 Link do spotkania: https://meet.jit.si/prawno-spoleczne-spot Abstrakt: Wystąpienie analizuje fundamentalną rozbieżność między proceduralną regulacją sztucznej inteligencji w Dyrektywie 2024/1689 (tzw. AI Act), a materialnymi standardami ochrony praw podstawowych wynikającymi z Karty Praw Podstawowych UE. Centralna teza głosi, że AI Act koncentruje się na wymogach techniczno-proceduralnych (art. 10 – data governance, art. 13 – transparency), podczas gdy rzeczywisty problem tendencyjności danych (data bias) ma charakter konstytucyjno-aksjologiczny, dotyczący art. 21 (zakaz dyskryminacji) i art. 47 KPP (skuteczny środek prawny). Praca wprowadza koncepcję "luki aksjologicznej" – sytuacji, w której formalna zgodność z procedurami nie zabezpiecza wartości konstytucyjnych. Analiza kontrfaktyczna np. amerykańskiego systemu COMPAS wykazuje, że AI Act nie zapobiegłby systemowej dyskryminacji rasowej, mimo spełnienia wszystkich wymogów proceduralnych. Kluczowe braki to: (1) brak odwrócenia ciężaru dowodu, (2) niejednoznaczność pojęcia "representative data" (status quo vs. pożądana równość), (3) brak niezależnych audytów tendencyjności danych. Dysertacja proponuje trzy realistyczne zmiany de lege ferenda: doprecyzowanie art. 10 AI Act, wprowadzenie obowiązkowych niezależnych audytów stronniczości oraz zastosowanie odwróconego ciężaru dowodu. Praca uzasadnia postrzeganie algorytmów jako nowej formy władzy normatywnej wymagającej kontroli analogicznej do organów publicznych oraz swoistą konstytucjonalizację podejścia do alogorytmów.

Referent: dr Katarzyna B. Wojtkiewicz Moderator: dr hab. Renata Świrgoń-Skok, prof. UR (Uniwersytet Rzeszowski) Termin: 28 stycznia 2026 r. godz. 17:00-18:30 Link do spotkania: https://meet.jit.si/prawno-spoleczne-spot Abstrakt: Celem referatu jest przedstawienie modelu semantycznej rekonstrukcji porządku normatywnego jako propozycji metodologicznej rozwijanej w obrębie teorii prawa i ogólnej nauki o prawie, z uwzględnieniem konstytucyjnych zasad legalności, pewności prawa oraz ochrony praw jednostki w warunkach cyfryzacji państwa. Przedmiotem badań jest relacja między przepisem a normą oraz między normami powiązanymi systemowo w realiach wielopoziomowości regulacyjnej i inflacji legislacyjnej. ...

Referent: mgr Piotr Dzbański Moderator: dr hab. Grzegorz Nancka Termin: 14 stycznia 2026 r. godz. 17:00-18:30 Link do spotkania: https://meet.jit.si/prawno-spoleczne-spot Abstrakt: Przedmiotem wystąpienia jest analiza zagadnienia granic kognicji sądów rejestrowych w konfrontacji z kompetencjami sądów cywilnych (procesowych). Punktem wyjścia jest obserwacja różnic między normatywnym modelem badania formalnego, a rzeczywistą potrzebą zapewnienia bezpieczeństwa obrotu, która wymusza na sądach rejestrowych podejmowanie działań quasi-śledczych i merytorycznych. Celem pracy jest wykazanie, że obecna konstrukcja ustrojowa, oparta na rygorystycznym dualizmie proceduralnym (rozdzielenie postępowania rejestrowego od procesu o prawa korporacyjne), staje się niewydolna w obliczu skomplikowanych stanów faktycznych. Hipoteza badawcza zakłada, że brak ustawowych narzędzi do koncentracji materiału dowodowego w sądzie rejestrowym prowadzi do sztucznego mnożenia postępowań, co stoi w sprzeczności postulatami szybkości obrotu gospodarczego. W wystąpieniu przeprowadzono analizę prawnoporównawczą, zestawiając polski model z rozwiązaniami systemów niemieckiego, francuskiego i anglosaskiego, w których zakres ingerencji organu rejestrowego jest skorelowany z jego odpowiedzialnością i funkcją ustrojową. Rozważania obejmują także specyfikę kognicji w rejestrach pozahandlowych (partii politycznych, prasowym) oraz księgach wieczystych, jako punktów odniesienia dla rejestru przedsiębiorców. ...

Referent: Tomasz Wiącek (Uniwersytet Łódzki) Moderator: dr hab. Grzegorz Nancka, prof. UŚ (Uniwersytet Śląski w Katowicach) Termin: 12 listopada 2025 r. godz. 17:00-18:30 Link do spotkania: https://meet.jit.si/prawno-spoleczne-spot Abstrakt: Przyjętym celem badawczym jest ustalenie znaczenia prawnego DAO, tj. zdecentralizowanych organizacji autonomicznych, z ang. decentralised autonomous organisations. W ramach badań weryfikowana jest hipoteza alegalności zdecentralizowanych organizacji autonomicznych głosząca, że DAO w jego właściwym rozumieniu nie sposób uregulować przepisami prawa stanowionego, co jest spowodowane specyfiką technologiczną DAO jako bytu zdecentralizowanego istniejącego dzięki blockchain. ...

Referent: dr hab. Jakub Szczerbowski, prof. UŁ (Uniwersytet Łódzki) Moderator: prof. dr hab. Bronisław Sitek (Uniwersytet SWPS) Termin: 29 października 2025 r. godz. 17:00-18:30 Link do spotkania: https://meet.jit.si/prawno-spoleczne-spot Abstrakt: Przedmiotem badań jest użycie generatywnej sztucznej inteligencji, w szczególności dużych modeli językowych (LLM), w piśmiennictwie akademickim. Badanie wychodzi z analizy korzyści i zagrożeń wynikających z użycia asystentów AI w następujących zadaniach: zarządzanie bibliografią, edycja tekstów, tłumaczenie, optymalizacja procesu publikacyjnego, analiza danych oraz przegląd literatury. ...